مشکلی به نام بی سوادی در بازار کامپیوتر

مریم عسگری
صدای موسیقی بلند است و سرو صدای آن باعث می شود صدای اعتراض خانم مسن دوباره بلند شود.
اون اینترنت را خاموش کن. سرم درد گرفت.از صبح این اینترنت را روشن می کنی تا شب.
خنده ات می گیرد. شاید برای شنیدن این کلمه است که صدای پخش شده از لپ تاپ را کم نمی کنی.
مادر بزرگ که سال ها است چشمش به دیدن لپ تاپ و کامپیوتر و… عادت کرده، هنوز نمی تواند اسم این کالا را درست تلفظ کند و آن را با نام اینترنت می شناسد.
تعجبی ندارد. حتی تلفظ کلمه اینترنت از زبان او عجیب به نظر می رسد. شاید انتظار زیادی باشد که از او بخواهی این کالا را بشناسد. ولی تازه خیلی از افرادی که این کالا را می فروشند نیز هنوز اسم درست این کالا را نمی دانند و آن را با اسامی چون لب تاب، نوک بوک و… می شناسند.
این تازه بخشی از ماجراست وقتی دلیل را از فروشندگان می پرسی تو را به کلاس گذاشتن محکوم می کنند و می گویند: خانوم دست از این سوسول بازی ها بردارید لب تاب یا لپ تاپ، چه فرقی می کند. جالب اینجاست که وقتی در مورد امکانات فنی دستگاه از فروشنده می پرسی یک کاتالوگ به دستت می دهند و خودشان از ارائه اطلاعات سر باز می زنند و شلوغی فروشگاه و… را بهانه می کنند.
با خود می گویی این افراد با چه جراتی می توانند کالایی را به فروش رسانند که اندک اطلاعاتی در مورد آن ندارند. بی سوادی در بازار رایانه
تا به حال شده برای خرید کالایی خاص، راهی بورس خرید و فروش آن کالا شوید و ناگهان موضوعی آنچنان توی ذوقتان بزند که نه تنها اعتمادتان را به فروشندگان، بلکه به کل بازار از دست دهید؟
تا به حال شده برای خرید کالایی به اطلاعات فروشنده اعتماد کنید و پس از خرید از عمل خود و اعتمادی که به فروشنده کرده اید پشیمان شوید؟
یا اینکه برایتان پیش آمده که برای خرید یک کالای دیجیتالی که ارائه اطلاعات کافی به مشتری از وظایف فروشنده آن کالا به حساب می آید مراجعه کنید، ولی فروشنده حتی نتواند اسم کالا را به درستی تلفظ کند، چه برسد به ارائه اطلاعات دقیق و درست؟
این اتفاقات در بازار رایانه ما بیشتر از بازار سایر کالاها مشهود است.
گر سری به مراکز خرید و فروش رایانه بزنید صحت ادعای ما برایتان روشن می شود. چون برخی از فعالان بازار بدون داشتن اطلاعات کافی در این حوزه فعالیت می کنند و اطلاعات نصفه و نیمه خود را با چنان اعتماد به نفسی به خریداران ارائه می دهند که در نظر اول آنها را یک کارشناس حرفه ای تصور می کنی که اطلاعات خود را بدون هیچ چشمداشتی تقدیمت می کنند. البته این گفته به این معنی نیست که تمام فعالان بازار اطلاعات چندانی در این زمینه ندارند. اما طبق اعلام کارشناسان و حتی برخی از فعالان بازار، بیش از نیمی از فروشندگان و حتی واردکنندگان کالاهای حوزه it از دانش کافی برخوردار نیستند.
کارشناسان معتقدند این موضوع (کم سوادی فعالان بازار رایانه و حتی برخی از شرکت ها) یکی از معضلات اساسی و جدی بازار رایانه ماست که باید به آن جدی تر نگریست.
البته گروه دیگری معتقدند، شرط فعالیت در حوزه رایانه تنها داشتن سواد و دانش آکادمیک نیست و فعالان این حوزه از دانش کافی برای ارائه اطلاعات به مصرف کنندگان برخوردارند.
به هر حال در این زمینه نظرات مختلفی وجود دارد و هر گروه در این زمینه بر اساس تجربیات خاص خود در بازار اظهارنظر می کند. اما آنچه مسلم است، بازار جوان رایانه ما در حال حاضر مملو از فروشندگانی است که نه تنها از تحصیلات آکادمیک در زمینه رایانه برخوردار نیستند، بلکه اندک اطلاعاتی از تکنولوژی های روز ندارند و اطلاعات غلط خود را به خورد مصرف کنندگان می دهند.
مصرف کنندگان هم در صورتی که از دسته کاربران حرفه ای باشند می توانند متوجه اطلاعات غلط فروشنده شوند اما تکلیف کاربران آماتور چه می شود؟
کوروش عباسی، مدیر روابط عمومی شرکت آواژنگ یکی از واردکنندگان تجهیزات کامپیوتری در این زمینه می گوید، در اینکه سواد فعالان صنف it در بازار در حد قابل قبولی نیست شکی نیست و اگر بخواهیم به آنها نمره دهیم این افراد نمره زیر قبولی می گیرند.
دلیل هم این است که صنعت it با سرعت قابل توجهی رشد می کند و فعالان این صنف در بازار داخلی نمی توانند با این سرعت پیش روند و اطلاعات خود را تکمیل کنند.
به گفته وی، یکی دیگر از دلایل کم سوادی فعالان صنف رایانه این است که در کشور ما به رایانه به عنوان یک ابزار کاربردی، که برای زندگی بهتر مورد نیاز است نگریسته نمی شود. همچنین بسیاری از افراد به اطلاعات دوستان و آشنایان اکتفا می کنند و اگر برای سیستم آنها مشکلی پیش آید به آنها مراجعه می کنند. در صورتی که این کار اشتباه است. وی معتقد است در بازار ما نیاز به داشتن اطلاعات بیشتر حس نمی شود و به همین دلیل اکثر فعالان بازار در بی سوادی به سر می برند.
عباسی معتقد است برای ارتقای دانش فعالان و کاربران رایانه باید در کشور فرهنگ سازی شود و بستر فرهنگی چه در بخش دولتی و چه در بخش خصوصی در این زمینه فراهم شود.
محسن بهنامی یکی از فعالان بازار نیز در این مورد می گوید، اکثر فعالان بازار رایانه از دانش کافی برخوردار نیستند و حتی برگزاری سمینارهای آموزشی که توسط برخی از شرکت ها برگزار می شود نیز تاکنون نتوانسته کمک چندانی در این زمینه باشد.
به گفته وی، در شرایط فعلی فعالیت در حوزه کامپیوتر که طی سال های اخیر، با توجه به رشد تعداد کاربران رایانه و همچنین رشد مراکز خرید و فروش این کالای پر کاربرد افزایش یافته است باعث شده بسیاری از جوانان (حتی آنها که اندک اطلاعاتی در این زمینه ندارند) به سوی این حرفه روند و اکثرا هم اطلاعات غلط این افراد باعث سردرگمی خریداران می شود.
وی افزود، بسیاری از فعالان بازار حتی از ارائه اطلاعات جزئی به خریداران نیز عاجزند.
وی می گوید، کم سوادی برخی از فعالان بازار رایانه شاید در نگاه اول چندان مهم نباشد و حتی برای برخی از افراد جالب باشد، اما در حقیقت باعث بی اعتمادی مشتریان به بازار می شود.
مالکی یکی دیگر از فعالان بازار نیز در این مورد می گوید، اتحادیه بابت ارائه مجوز توجهی به مدرک تحصیلی و سابقه فعالیت افراد نمی کند و تنها با شرط ارائه مدارکی مانند اجاره نامه و… مجوز کسب را صادر می کند که این موضوع باعث شده افراد مختلف با اطلاعات اندک به آسانی وارد این حرفه شوند. نظرات مخالف
اگرچه اکثر کارشناسان و فعالان بازار معتقدند بازار رایانه ما از کم سوادی فعالان آن در رنج است، اما در این باره نظرات مخالفی هم وجود دارد.
احمد علیپور، مدیرعامل شرکت فراسو در این مورد می گوید، من با این موضوع که اخیرا باب شده و می گویند فعالان صنف رایانه از سواد و دانش کافی برخوردار نیستند، موافق نیستم.
به گفته وی، ممکن است برخی از فعالان بازار از تحصیلات آکادمیک برخوردار نباشند، اما این به معنی بی سوادی آنها نیست.
علیپور معتقد است نباید تعریف ما از سواد فعالان بازار رایانه تحصیلات دانشگاهی باشد و باید به روز بودن اطلاعات آنها توجه داشت.
وی معتقد است، در شرایط فعلی اگر فردی از دانش کافی در بازار برخوردار نباشد نمی تواند در این صنف دوام بیاورد. زیرا روز به روز محصولات جدید که به تکنولوژی های روز مجهزند وارد بازار می شوند و فعالان صنف خواه ناخواه با این تکنولوژی های جدید مرتبط می شوند. وی در مورد شرکت های واردکننده نیز گفت، شرکت هایی که در این عرصه فعالیت می کنند و دوام آورده اند بی شک افرادی هستند که از دانش کافی برخوردارند.
وی افزود: ممکن است برخی از قاچاقچیان که کالاها را قاچاق می کنند از دانش کافی برخوردار نباشند، ولی این افراد در مواجهه با مصرف کننده نیستند و نیازی به ارائه اطلاعات ندارند، ولی فروشندگان و شرکت های واردکننده با دانش و اطلاعات کافی در این زمینه فعالیت می کنند.
باقر بحری، یکی از مدیران شرکت سازگار ارقام نیز در این زمینه می گوید، در بازار داخلی ما با دو نوع اطلاعات مواجه هستیم. اول اطلاعاتی که به کاربران حرفه ای می دهیم و دوم اطلاعات فکری که به مصرف کنندگان می دهیم. وی که به بی سوادی فعالان بازار چندان معتقد نیست می گوید، در شرایط فعلی اطلاعات مورد نیاز کاربران به طور رایگان به آنها ارائه می شود و شاید به همین دلیل باشد که توجه ویژه ای به آن نمی شود. در صورتی که اگر بابت ارائه این اطلاعات از مصرف کنندگان هزینه دریافت شود موضوع شکل دیگری پیدا می کند. ختم کلام
هنوز صدای موسیقی با همان بلندی آزاردهنده به گوش می رسد.
پیرزن با عصبانیت به سراغ نوه اش می رود و می خواهد به این صدا خاتمه دهد. اما خبری از او نیست.
ارائه شده در Iran IT Analysis and News