نوت‌بوک زیر تیغ استاندارد

اعتراض به استاندارد اجباری نوت بوک یکی از خبرهای داغی بود که طی چند ماه گذشته بسیاری از فعالان و واردکنندگان این حوزه را به خود مشغول کرد. این اعتراضات بر اساس گزارش های منتشرشده واکنش های مختلفی را دربرداشت. از طرفی وزارت صنایع و معادن درخواست واردکنندگان به لغو این استاندارد را جایز دانسته و خواستار لغو آن شده بود و از سوی دیگر مدیران ارشد مرکز تحقیقات و صنایع انفورماتیک لغو این استاندارد را غیرقانونی و آن را به ضرر منافع کشور معرفی کرده بودند.
به عنوان مثال ویدا سینا مدیرعامل مرکز تحقیقات و صنایع انفورماتیک درخصوص این موضوع اظهار داشته بود درست نیست فقط با خرید و وارد کردن برند هایی که معروف هستند و با استناد به معروفیت، بگوییم این محصولات نیازی به تست کیفیت و استاندارد ندارند. سینا بر این باور است که اگر کشور می خواهد به سطحی از بلوغ در صنعت آی تی برسد و هم سطح با کشورهای طراز اول دنیا باشد، باید مسائل زیرساختی از جمله استاندارد را رعایت کند.
از همین رو وی وجود مرکزی که به فعالیت در زمینه کنترل کیفیت و استاندارد می پردازد را مهم می داند و معتقد است مرکز تحقیقات و صنایع انفورماتیک به هیچ عنوان و برعکس نظر واردکنندگان کار بیهوده و تکراری را انجام نمی دهد.یک امر ضروری به نام استاندارداعتراض شرکت های واردکننده نوت بوک به استاندارد اجباری این کالا و مخالفت مرکز تحقیقات با حذف این استاندارد باعث انتشار شایعات فراوانی پیرامون این موضوع شد. حتی در مراحلی وقتی ویدا سینا حاضر نشد دلیل مخالفت خود را با حذف این استاندارد بازگو کند آتش این شایعات بیش از پیش داغ شد.
درحالی که واردکنندگان نوت بوک کشور از قبول حذف استاندارد اجباری توسط وزارت صنایع و در مقابل مخالفت مرکز تحقیقات با حذف این استاندارد اظهار تعجب می کردند ویدا سینا، مدیرعامل مرکز تحقیقات و صنایع انفورماتیک، طرح قبول حذف این استاندارد از سوی وزارت صنایع را تکذیب کرده و می گوید؛ «به هیچ عنوان وزارت صنایع با حذف این استاندارد موافقت نکرده است و چنین خبری صحت ندارد و واقعیت این مساله برمی گردد به درخواست دو مجموعه صنفی کشور از وزارت صنایع یعنی سازمان نظام صنفی و اتحادیه ماشین های اداری و داده ورزی که درخواستی از وزارت صنایع مبنی بر لغو استاندارد کرده اند و وزارت صنایع این قضیه را به موسسه استاندارد ارجاع داده که بررسی کند و بعد هم با توجه به نتیجه تحقیقات، دیدگاه ها و مسائل حاکمیتی تصمیم خود را اعلام کند.»
براساس آنچه واردکنندگان و فعالان بازار عنوان می کنند آنها به هیچ عنوان خواستار لغو استاندارد نشده اند چرا که آنها نیز براین باورند که وجود استاندارد در حوزه فعالیت صنعت آی تی کاملا ضروری است. اما آنچه آنها را ناراضی می کند این است که چرا وقتی محصولی همچون نوت بوک از طریق چند واردکننده وارد کشور می شود چه نیازی وجود دارد تمامی این محصولات توسط مرکز بارها مورد بررسی قرار بگیرد. سینا در واکنش به این اظهارنظرها نیز می گوید؛ «اگر آنها استاندارد را رعایت می کنند پس چرا نگران هستند؟ آیا در کشور، ما فقط نوت بوک وارد می کنیم؟ در حال حاضر هزاران کالا وارد کشور می شود که نیمی از این کالاها مشابه و برای چندمین بار است که وارد کشور می شود ولی باز هم کالاهایی که استاندارد اجباری دارند از طریق مبادی قانونی به وسیله موسسه استاندارد کنترل و بررسی می شوند که اگر با آن استاندارد مد نظر تطابق داشته باشند مجوز ورود را می گیرند. پس چرا کسی به این روند اعتراض ندارد. این سیکلی است که در تمام دنیا در حال اجرا شدن است بنابراین این مساله برای نوت بوک نیز اجرا می شود.»
سینا اعتقاد دارد خیلی از نوت بوک هایی که در حال حاضر وارد کشور می شود جزء برندها محسوب می شود اما متاسفانه روی آن استانداردهای معمولی همچون CE و FCC نخورده است و در این میان واردکنندگان از چه استانداردی صحبت می کنند؛ استانداردی که حتی روی محصول نخورده و وجود ندارد. به باور مدیرعامل مرکز تحقیقات و صنایع انفورماتیک، واردکنندگان نه تنها استانداردهای لازم را اجرا نمی کنند بلکه در مراحلی نیز خواستار آن هستند که استانداردهای موجود به نوعی حذف شود. به گفته وی در حال حاضر محصولات جعلی در بازارهای جهانی روزبه روز افزایش پیدا می کند و در چنین فضایی لازم است کالاها را مورد آزمایش قرار دهیم تا موارد تقلبی را پیدا کنیم و جلوی ورود آنها را به کشور بگیریم و سعی کنیم در این میان آزمایشات خود را قوی تر و بیشتر کنیم نه اینکه عقبگرد داشته باشیم و به خاطر برخی مسائل خواستار لغو استاندارد شویم.
در ضمن تک تک کالاها مورد آزمایش قرار نمی گیرد بلکه یک نمونه کالا انتخاب و برای آزمایش به مرکز ارجاع داده می شود. ما صدها وارد کننده داریم که هر بار مدل محصول و نمونه آزمایش آنها تغییر پیدا می کند. در حال حاضر موسسه استاندارد این امکان را گذاشته است که واردکننده برند خود را ثبت کند تا دیگر نیازی به طی کردن این مراحل نداشته باشد.سود سرشار برای مرکز تحقیقاتمخالفت مرکز تحقیقات با لغو استاندارد نوت بوک این شبهه را به وجود آورده است که علت این مخالفت این است که مرکز نمی خواهد سودی که از این طریق به دست می آورد را از دست بدهد.
در توضیح این ادعا باقر بحری نایب رئیس سازمان نظام صنفی رایانه یی استان تهران در گفت وگو با یکی از خبرگزاری ها می گوید؛ «بررسی استاندارد کالاهایی مثل نوت بوک، پرینتر و سرور که توسط شرکت های معتبر جهانی تولید می شوند جز برای کسب درآمد نیست. در چند سال گذشته که استاندارد کالاهایی مثل نوت بوک یا پرینتر اجباری بوده، مرکز تحقیقات صنایع انفورماتیک نتوانست به طور جدی از هیچ کدام از کالاهایی که بررسی کرد، ایراد بگیرد. دلیل هم واضح است. این کالاها توسط معتبرترین شرکت های جهان و با استانداردهای بین المللی ساخته می شود و معلوم است از نظر استاندارد ایرادی ندارد.» به اعتقاد وی ما در کشور مشکلات زیادی در زمینه استاندارد داریم که باید به حل آنها بپردازیم نه اینکه روی کالاهایی معتبر و با استاندارد جهانی انگشت بگذاریم.
نایب رئیس سازمان نظام صنفی رایانه یی با بیان اینکه تایید استاندارد این گونه کالاها سبب کند شدن ترخیص کالاها و متضرر شدن بی دلیل بخش خصوصی می شود، اظهار داشته بود این کار جز برای پول سازی برای جریان مشخصی، فایده دیگری ندارد. مرکز تحقیقات کار خاصی نمی کند، آنها فقط وقت واردکنندگان را می گیرند و نشان فروشی می کنند بنابراین ما خواهان لغو استاندارد اجباری کالاهایی همانند نوت بوک و پرینتر هستیم، چرا که این استاندارد اجباری نتیجه یی جز توقف دو سه روزه کالاها و افزایش قیمت کالا به دلیل پرداخت هزینه بررسی استاندارد ندارد. سینا در پاسخ به این گونه اظهارات می گوید؛ ما به هیچ وجه هزینه مضاعفی از واردکنندگان نمی گیریم، یعنی هر کالایی که طبق قانون وارد کشور می شود. اگر وارداتی و جزء محصولات استانداردی باشد، باید هشت در هزار را به موسسه استاندارد بدهد که این مبلغ برای آزمایش کردن تجهیزات است که وقتی آن محصول به ما داده می شود هزینه آزمایشگاهی از هزینه هشت در هزارش کم می شود بنابراین آنها هزینه اضافی را پرداخت نمی کنند.
مدیرعامل مرکز تحقیقات صنایع انفورماتیک درخصوص وقت گیر نبودن مراحل بررسی محصولات حوزه آی تی در این مرکز نیز اعتقاد دارد ما در زمانی حدود 24 ساعت محصولات مورد بررسی را به شرکت های واردکننده می دهیم و این نشان می دهد این زمان به هیچ وجه وقت گیر نبوده و هیچ ضرری را به بخش خصوصی و مصرف کنندگان وارد نمی کند و این در حالی است که گمرک محصولات و کالاهای وارداتی را مدت زمان بسیاری نگه می دارد و در اینجا این سوال مطرح می شود که چرا کالاها و ابزارآلاتی که برای تولید یک محصول باید به دست تولیدکننده برسد با چند روز تاخیر به دست آنها می رسد. پس با این شرایط به خاطر زمانبر بودن عملیات گمرکی باید بگوییم چرا گمرک وجود دارد. ما در حال حاضر تمامی افراد مرکز را بسیج این موضوع کرده ایم تا در کمترین زمان ممکن محصولات را آزمایش و به واردکننده تحویل دهند و توجه به این نکته ضروری است که بررسی و آزمایش کردن یک محصول در تمامی محصولات و کالاهای وارداتی وجود دارد و فقط مختص کالای تکنولوژیکی نیست.
براساس آمارهای مرکز تحقیقات صنایع انفورماتیک 50 درصد نوت بوک های وارداتی از چین، 20 درصد از امارات متحده و 30 درصد از سایر کشورهای جهان مانند امریکا، آلمان، انگلستان، تایوان، ژاپن، اسپانیا و استرالیا به ایران وارد می شود، همچنین براساس مصوبه هیات وزیران کیس کامپیوتر، مانیتور، منبع تغذیه رایانه، انواع دستگاه کپی، سرور، رایانه همراه، چاپگر و اسکنر جزء فهرست کالاهای مشمول بازرسی و استاندارد است و این در حالی است که در سال 86 نزدیک به 301 کالای حوزه فناوری اطلاعات به دلیل عدم کیفیت مردود اعلام شده است و همچنین 276 محموله وارداتی منتهی به پایان دی ماه امسال مردود، که در بسیاری از موارد نام برندهای معروف امریکایی و آسیایی به چشم می خورد. به گفته سینا با این شرایط و با توجه به آمارها، بررسی استاندارد توسط مرکز تحقیقات امری ضروری است تا تعداد ورود محصولات بی کیفیت به بازار کاهش پیدا کند. به باور مسوولان فعال در حوزه فناوری اطلاعات اجرای استاندارد داخلی و در مراحل بین المللی تا حدودی عقب افتادگی های موجود در این حوزه را کاهش می دهد و می تواند در جلب رضایت و اعتماد کشورهای پیشرفته نیز موثر باشد.
ارائه شده در اعتماد