فروش کامپیوتر در ایران کاهش یافته است؟

برخلاف سال های گذشته که بازار خرید و فروش انواع کامپیوتر از رونق خوبی برخوردار بود به نظر می رسد سال ۸۶ این رونق را تجربه نکرده است. البته موضوع کاهش استقبال از بازار خرید و فروش کامپیوتر، تنها شامل بازار تهران نیست و همه شهرهای کشور با این قضیه روبه رو هستند.
کارشناسان بازار کامپیوتر دلایل مختلفی را برای موضوع مطرح می کنند و معتقدند سهم اصلی از بازار خرید وفروش کشور به مراکز دولتی اختصاص دارد و بخش کلی از این بازار شامل حال مراکز خصوصی می شود. این کارشناسان همچنین سیاست ها و تصمیمات جدید دولت را در زمینه تجهیز مراکز دولتی به سیستم های کامپیوتری تا حدودی موثر می دانند که این موضوع در بازار این محصول تاثیرگذار بوده است.
باقر بحری، قائم مقام کمیسیون سخت افزار نظام صنفی رایانه ای در این زمینه می گوید: «فروش کامپیوتر در سال جاری نسبت به سال گذشته نه تنها رشد نداشته بلکه با روند کاهش فروش مواجه شده ایم.» به گفته وی سال گذشته در کشور حدود یک میلیون و ۵۰۰هزار دستگاه کامپیوتر به فروش رفت که این رقم در سال جاری نسبت به مدت مشابه سال قبل حدود ۳۰۰هزار کامپیوتر افت نشان می دهد.
بحری علت کاهش فروش کامپیوتر در ایران را نبود رونق اقتصادی در این حوزه عنوان می کند و می گوید: بخش بزرگی از بازار خرید انواع کامپیوتر در ایران توسط سازمان ها و بخش های دولتی صورت می گیرد به طوری که حدود ۷۰ تا ۸۰درصد خرید کامپیوترهای بازار ایران توسط بخش های دولتی انجام می شود. با وجود اینکه امسال دولت به نقدینگی بالایی دسترسی داشت، درخواست خرید این محصول از سوی بخش های دولتی کمتر شده است.
وی همچنین تعیین نشدن بودجه معین و مشخص برای تجهیز ادارات و سازمان های دولتی به کامپیوتر را یکی از دلایل عدم استقبال این محصول می داند. کارشناسان معتقدند به طور کلی بازار کامپیوتر و خرید و فروش در این حوزه معمولا از نیمه دوم سال رونق می گیرد و این رونق به صورت پلکانی افزایش می یابد چرا که طی این مدت به ویژه ماه های پایانی سال شرکت های دولتی با خیال راحت بودجه ای که در اختیار دارند را صرف خرید تجهیزات کامپیوتری می کنند.
نایب رییس کمیته سخت افزار سازمان نظام صنفی رایانه ای وضعیت بازار خرید و فروش کامپیوتر را در بخش های خصوصی نسبت به بخش های دولتی معتبر اعلام می کند و می گوید: در سال جدید استقبال بخش های خصوصی از بازار کامپیوتر نسبت به بخش های دولتی رشد بیشتری داشته است. کاهش ۱۵درصدی بازار فروش کامپیوتر کشور ایران در بین ۶۸کشور دنیا در مرتبه آخر آمادگی دیجیتالی قرار گرفته است. این در حالی است که ایران در سال های ۲۰۰۵ و ۲۰۰۶ به ترتیب در رتبه های ۵۹ و ۶۵ ایستاده بود که در واقع رده ایران در سال ۲۰۰۷ نسبت به سال ۲۰۰۵، ۱۰ رتبه کاهش داشته است.
به گفته نایب رییس کمیسیون سخت افزاری سازمان نظام صنفی رایانه ای کشور به طور تقریبی حدود ۱۰ تا ۱۵میلیون دستگاه کامپیوتر در کشور وجود دارد که هر ۴ یا ۵ نفر به آن دسترسی دارند که البته بیشتر این کامپیوترها در ادارات و سازمان های دولتی موجود هستند که با این حساب هر ۳ یا ۴ خانواده از یک دستگاه کامپیوتر در خانه بهره مند هستند.
وی همچنین به کاهش ۱۵ درصدی بازار خرید و فروش کامپیوتر در سال ۸۶ اشاره می کند و می گوید: بازار این محصول نسبت به سال گذشته باید حدود ۱۵ تا ۲۵درصد رشد می کرد، این در حالی است که با ۱۵درصد افت فروش مواجه بوده است هر چند که قیمت انواع کامپیوتر در بازار سال به سال در حال کاهش است ولی این موضوع تاثیر آنچنانی در بازار فروش این محصول نداشته است.
بحری همچنین برخورداری از دولت الکترونیک و بانکداری الکترونیک را دو عامل مهم در رشد هر کشور عنوان می کند و می گوید: «بحث دولت الکترونیک و بانکداری الکترونیک سال ها است که در کشور ما وجود دارد ولی هنوز بستر و مقدمات آن کاملا فراهم نشده از این رو تا زمانی که این دو موضوع در کشور به طور جدی شکل نگیرد احساس نیاز به کامپیوتر از سوی مردم چندان محسوس نخواهد بود و بازار فروش این محصول نیز رشد قابل توجهی نخواهد داشت.»
امسال بهتر از پارسال
وضعیت بازار کامپیوتر به شرایط اقتصادی کشور نیز وابسته است. هرچه میزان انجام پروژه های اقتصادی و عمرانی بیشتر باشد تاثیر مستقیمی بر بازار کامپیوتر خواهد داشت.
«محمود اسکویی» مدیر محصول IT شرکت سامسونگ برخلاف نظر بحری که به افت فروش بازار کامپیوتر در سال جدید اشاره کرد، معتقد است امسال آمار فروش کامپیوتر افزایش یافته است.
وی می گوید: سال گذشته تعداد دستگاه کامپیوتری که در کشور به فروش رسید بالغ بر یک میلیون و ۱۰۰هزار دستگاه بود. این در حالی است که این میزان در سال جدید به یک میلیون و ۲۵۰هزار دستگاه رسیده است که خبر از رشد بازار فروش می دهد؛ البته در این بین سهم فروش انواع نوت بوک نیز افزایش یافته است که بالغ بر ۵۰ تا ۷۵هزار دستگاه است.
اسکویی همچنین به استقبال پایین سازمان ها و مراکز دولتی از بازار کامپیوتر در سال جدید اشاره می کند و می گوید: ادارات و سازمان های دولتی در سال جدید سهم پایینی از بازار خرید و فروش انواع کامپیوتر را به خود اختصاص داده اند. به اعتقاد وی سیاست های دولت و سیستم های جدید مدیریتی در کاهش خرید این محصول از سوی مراکز دولتی بی تاثیر نبوده اند. ۲۲/۳ درصد ایرانی هاکامپیوتر دارند طی ۱۵ تا ۲۰سال اخیر که کامپیوتر یکی از اجزای لاینفک زندگی تجاری و حتی شخصی اکثر مردم شده است، بازار خرید و فروش انواع این محصول نیز رونق گرفته است.
در حال حاضر نیز مردم کره جنوبی بالاترین آمار کامپیوترهای شخصی و کاربران اینترنتی را در میان مردم دیگر کشورهای جهان دارند به طوری که آمارها نشان می دهد ۸۸درصد خانواده ها در کره جنوبی، کامپیوتر شخصی دارند و ۸۰درصد آنها نیز روزانه به طور منظم به شبکه اینترنت وصل می شوند و اما کمترین آمار دارندگان کامپیوتر در جهان مربوط به کشور هند است که تنها ۹درصد خانوارها دارای کامپیوتر هستند.
این در حالی است طبق اعلام مرکز آمار ایران، نسبت خانوارهای کل کشور که دارای کامپیوتر هستند، حدود ۳/۲۲درصد عنوان شده که این عدد در مناطق شهری حدود ۳/۲۹درصد و در مناطق روستایی ۶درصد بوده، جالب اینجاست که تنها نیمی از آنها از اینترنت استفاده می کنند؛ در این بین بیشترین استفاده کنندگان از رایانه و اینترنت در کل کشور به ترتیب، استان تهران با ۳۶/۳۷درصد، اصفهان ۲۷/۱۴درصد و یزد با ۲۵/۲۵درصد بود و سه استانی که کمترین دسترسی به کامپیوتر و اینترنت را دارند، عبارتند از؛ خراسان جنوبی با ۵۷/۱۲درصد، خراسان شمالی ۹/۱۲درصد و سیستان و بلوچستان با ۷۱/۹درصد است که این درصد ها نشان دهنده تفاوت استفاده از کامپیوترها و اینترنت در بین استان های کشور است؛ با این وجود در سال ۸۳تنها ۱۵درصد خانوارهای ایرانی دارای کامپیوتر بودند که این آمار در سال ۸۴ به ۲۱درصد رسید.
در آمارگیری جدید که براساس سرشماری نفوس و مسکن به دست آمد این رقم به ۳۱/۲۲درصد رسیده است که به نظر می رسد در مقایسه با سال های اولیه از رشد خوبی برخوردار بوده است. ضریب نفوذ پایین کامپیوتر در ایران طبق آمار ضریب نفوذ کامپیوتر در ایران از حدود ۶درصد در سال ۸۰ به حدود ۳/۲۲درصد در حال حاضر رسیده است.
این میزان به مراتب پایین تر از پایین ترین استانداردهای جهانی است و در واقع ایران را در زمره کشورهای فقیر از نظر کامپیوتر قرار داده است. با این حال این فقر کامپیوتری گستردگی کشوری ندارد و عمدتا شامل استان های محروم می شود، در حالی که استان های متمول تر به سرعت آمارهای خود و بازارهای خود را رونق می دهند. به نظر می رسد شکاف دیجیتالی عمیقی درحال شکل گیری است.
ارائه شده در ایتنا